|
Kindermoord
|
|
Het mes van de 15-jarige Jaap klapt open, twee jongens van 12 en 13 rennen in paniek weg, horen een gil en komen later Jaap weer tegen. Hij heeft bloed aan zijn broek. Een dag later wordt in het Urkerbos het levenloze lichaam van de 14 jarige Dirk Post gevonden. Zo ongeveer moet het zijn gegaan in de versie van Rutger ter Haar, de advocaat van de 13-jarige jongen. Als vader van een 15-jarige zoon spookten onmiddellijk vreselijke scenario’s door mijn hoofd. Stel dat je eigen kind is vermoord - hoe overleef je dat? Kun je dat wel overleven? Of dat je zoon verdachte is. Verdacht van moord of medeplichtigheid. Wat dan? Ik vind dat je, wat er ook gebeurt, je kind nooit in de steek mag laten. Maar hoe kun je moord met ouderliefde rijmen? Dirk is dood. Maar hij is niet het enige slachtoffer. Met zijn dood zijn tientallen levens, de levens van ouders, familie en vrienden voor altijd getekend. Je kon er op wachten, en ja hoor. Afgelopen maandag pleitte VVD-Kamerlid Fred Teeven in Nova voor een hardere aanpak van jeugdige daders. Omdat Jaap jonger is dan zestien jaar zal hij achter gesloten deuren worden berecht en tot hoogstens een jaar gevangenisstraf kunnen worden veroordeeld. Veel te slap, vindt crimefighter Teeven. Hij wil dat kinderen bij ernstige delicten op een jongere leeftijd in het openbaar als volwassene kunnen worden berecht en zwaarder worden bestraft. Ik vind dat geen goed idee. Het jeugdstrafrecht is er niet voor niets. Kinderen zijn kinderen en geen volwassenen. Hun hersenen zijn niet volgroeid. Ze denken anders. Jelle Jolles, hoogleraar neuropschychologie: 'Kinderen van 12 of jongeren van 18 maken niet dezelfde soort afwegingen als volwassenen. Je kunt ze niet de keuzes voor hun eigen toekomst in handen geven. Ze overzien de lange-termijnconsequenties van hun keuzes niet, en zijn niet in staat de emoties en de sociale consequenties mee te wegen. En Hannah Arendt zei ooit dat elke generatie een invasie te verwerken krijgt van miljoenen barbaren. Alleen noemen we ze niet zo. We noemen ze ‘kinderen’. Hoe ze opgroeien hangt af van hun ouders en de maatschappij waarin ze zijn geboren. In Rome werden ze opgevoed tot liefhebbers van massamoord, in Nazi-Duitsland tot fanatieke haters, in Nederland worden ze hopelijk nette burgers. En als het mis gaat, waar ligt het dan aan? Daar zijn allerlei redenen voor bedacht. Gewelddadige games, drugs, alcohol, afwezige ouders, echtscheiding, slechte opvoeding of de al te tolerante maatschappij, allemaal zaken waar volwassenen verantwoordelijk voor zijn en kinderen niet. Tot overmaat van ramp hebben we in het onderwijs ook nog een pedagogisch niemandsland geschapen. In het competentiegericht onderwijs hebben de volwassenen een stap terug moeten zetten. Leraren zijn voortaan ‘gids aan de zijlijn’ en leerlingen moeten als ‘verantwoordelijken voor hun eigen leerproces’ het zelf maar uitzoeken. Dus als een kind terecht staat voor een ernstig misdrijf, staat ook de hele maatschappij voor het gerecht. 27 november 2009
|
