Ergernissen


Een keer, soms twee keer per jaar kiezen mijn broers en zussen een mooie stek uit en gaan daar een middagje wandelen. Niet te ver, want het moet niet op sport gaan lijken, en aan het einde van de wandeling dient een redelijk restaurant te liggen waar het goed eten en drinken is. En elke keer overkwam me het volgende. Waar we ook onze benen strekten - de Mokerhei, de pyramide van Austerlitz - steeds kwamen we minstens een stoet van die merkwaardige wandelaars tegen. Nordic walkers

Tien jaar geleden zag je ze nog niet, maar nu zijn de wandelpaden vergeven van stoere types, meestal dames van zekere leeftijd, die zich met behulp van skistokken voortbewegen. Elke keer erger ik me aan dat malle gedoe en ik erger me nog eens dubbel omdat ik me erger. Want die ergernis is volstrekt onredelijk. Als mensen al droogskieënd voor gek willen lopen dan moeten ze dat toch zelf weten? Waarom die ergernis dan?

Zo is er meer. Ik erger me aan dames in broekrok. Aan mannen met een zonnebril op de bovenkant van hun hoofd geschoven. Of aan mannen die een lamswollen trui op hun rug dragen met de mouwen voor hun borst geknoopt. Aan ouders die het over hun kids hebben als ze hun kinderen bedoelen. Idioot natuurlijk, maar ik erger me daaraan. En ik erger me aan mijn ergeren.

Afgelopen donderdag was de eerste uitzending van Room 101, de Nederlandse kloon van het gelijknamige programma op de BBC. De naam komt uit het boek 1984 van George Orwell. Room 101 is in dat boek de ultieme martelkamer waar de held Winston zijn ergste nachtmerries, zijn diepste angsten onder ogen moet zien. In het televisieprogramma Room 101 kunnen bekende Engelsen definitief afrekenen met alles wat hen het schuim op de mond brengt, de diepste afkeer oproept, de felste haat. En meestal is die afkeer volstrekt onredelijk. Stephen Fry, in Nederland bekend van de serie Blackadder, ergerde zich oergeestig aan het Australische Engels waarin elke zin met een vraagteken lijkt te eindigen.

Het sleutelwoord hier is ‘oergeestig’. Een programma als Room 101 is alleen te pruimen als met het object van afkeer geestig en met veel zelfspot wordt afgerekend. In Engeland is dat niet zo moeilijk, want Engelsen zijn gewoon veel geestiger dan wij en als u dat niet geloofd dan moet u maar eens kijken op Youtube. Presentator Jan Jaap van der Wal deed oprecht zijn best en Erik van Muizenwinkel was redelijk geestig maar alles bij elkaar stak het toch wat bleekjes af bij het Engelse origineel. In Engeland kan presentator Paul Merton kiezen uit een eindeloze voorraad Atkinsons, Laurie’s, Fry’s en Hislops maar in Nederland is de koek van geestige bekende Nederlanders al snel op, zo die al bestaat.

Dus loop zelfs ik – totaal onbekend en matig geestig – een kleine, maar reële kans om ook eens als gast op te treden van de Nederlandse Room 101. De gedachte alleen al doet me op voorhand lekker ergeren. Aan Balkenende. Mannen met verkeerde snorren. New Age muziek. Harry van Bommel. Spirituele kitsch en nog veel meer klein leed.

Jan Paalman
8 februari 2008

www.janpaalman.nl