Terugblikken
Volgende week begint het grote terugblikken. Hoogtepunten, dieptepunten, lief en leed van het afgelopen jaar trekken nog een keer in hapklare videobrokjes over het scherm en dat is dan dat - op naar het volgende jaar. Daar word ik tamelijk lamlendig van. Als je dan toch wilt terugkijken, waarom dan niet eens groots en meeslepend? Waarom alleen het afgelopen jaar? Waarom niet de jaren daarvoor? Waarom niet alle jaren van voor 2007?
Op internet hoorde ik een aardige uitzending van de Leonard Lopate-show. Lopate praat op de New Yorkse publieke omroep elke werkdag twee uur lang met een gast die hij interessant vindt. Geen interviews, laat staan harrde interviews, maar gesprekken van man tot man of vrouw. Hij converseert, en dat is een uitstervende kunst. Die keer ging het over de volgende vraag. Als je terug kon in de tijd, naar welke tijd dan? En van welke historische gebeurtenis zou je getuige willen zijn?
Al gauw werd duidelijk dat de meeste tijden niet goed zijn voor je gezondheid want het leven was vroeger ‘smerig, bruut en kort.’ Mensen leefden niet veel langer dan twintig, dertig jaar, dus alle kans dat je daar dood aankomt. Maar goed. De gast wilde een avondje bijwonen in Versailles, het pretpaleis van Lodewijk de XIVde. Een avond lang de kuiperijen, strijkages en de vernietigend geestige roddel van de hovelingen, dat zou ik ook wel willen meemaken. Maar ja, dat is al beschreven, en geestig ook, door de hoveling Saint Simon.
Nee. Ik zou van mijn tijdreis willen terugkeren met voorpaginanieuws. Nu het toch tegen Kerst loopt, waarom dan niet terug naar het Bethlehem van het jaar nul? Als ik in een van de vele grotten twee armoedzaaiers zou aantreffen, Maria en Josef, die hun zojuist geboren kind Joshua in een voederbak leggen, dan zou ik getuige zijn van een belangwekkend historisch feit. Jezus heeft dus echt bestaan. Einde discussie. Medecolumnist Thomas von der Dunk zou daar beslist van ophoren want die denkt serieus dat Jezus in werkelijkheid Julius Caesar was.
Maar het kan nog historischer. Dat Jezus echt heeft bestaan wil nog niet zeggen dat hij ook God was. In zijn eerste brief aan de Korintiërs schrijft Paulus dat als Jezus niet uit de doden zou zijn opgestaan het geloof in Hem geen enkele inhoud zou hebben. En jawel. Op de maandag na de kruisiging trof Maria Magdalena inderdaad een leeg graf aan waarvan de sluitsteen was weggeschoven. Maar gebeurde dit werkelijk ook zo? Dus op naar het jaar 33, want daar ligt het bewijs.
Na een paar dagen dodenwake zou ik weten wie er gelijk heeft: de gelovigen of de ongelovigen, de Paus of Richard Dawkins. Einde discussie? Ik denk van niet. Want als men moet kiezen tussen feiten en geloof dan kiest de ware gelovige zelden voor de feiten. Gisteren stond op de voorpagina van de Gelderlander een foto van een ark van Noach gebouwd door Johan Huibers. Een kind kan zien dat er nog geen fractie van het dierenrijk in kan. Toch is Jan Huibers er vast van overtuigd dat die ark echt heeft bestaan.
Jan Paalman
21 december 2007